NEWS: – दिवङ्गत उद्योगपति लक्ष्मणबाबु श्रेष्ठका तीनजना छोराले पिताको स्मरणमा रु २६ पर्ने दुईवटा डाइलाइसिस मेसिन शुभेक्षा अस्पताललाई प्रदान गरेका छन् । – हिपाराउत कुर्मीले २० वर्षपछि हाइड्रोसिलको शल्यक्रिया गरेका छन् । स्वास्थ्य मन्त्रालय र नेपाली सेनाको सहकार्यमा पहिलोपटक रौतहट सदरमुकाम गौरमा भइरहेको शल्यक्रियासहितको बृहत् स्वास्थ्य शिविरमा कुर्मी हाइड्रोसिलको शल्यक्रिया गराएका हुन् । – सन् २०१७ सम्म नेपाल मोतिबिन्दुमुक्त देश हुने दावी गरिएमने छ । नेपाल नेत्रज्योती संघले ३८ औं वार्षिकोत्सवको अवसरमा राजधानीमा आयोजित कार्यक्रममा संघका अध्यक्ष डा. तीर्थप्रसाद मिश्रले मानिसमा आँखाको रोगका कारण हुने समस्यमा पछिल्लो समय कमी आएको बताउँदै एकवर्षभित्र मोतिबिन्दुमुक्त देश हुने बताएका छन् । <<>><<>>

Find Hospitals, Clinics, Doctors ...

योगी डाक्टर !
सन्दर्भः राष्ट्रिय योग दिवस

योगी डाक्टर !

Deurali_Janta_Pharmaceutical

पेशाले एक चिकित्सक तर म पहिले देखि नै चाहान्थेँ कि सबै मानिसहरु स्वस्थ होउन् । सबै मानिस स्वस्थ हुनका लागि के हुनु पर्दछ भन्ने बिषयमा म सधैँ अध्ययन गर्थेँ । 

झण्डै दुई बर्ष अघि सामाजिक भेटघाटका क्रममा योग र यसको फाईदाको बारेमा थाहा भयो । मलाई अझै धेरै जान्ने इच्छा भयो र विभिन्न पुस्तकहरु पढेँ । मलाई लाग्यो मैले कल्पना गरेको जस्तो स्वस्थ मानिसहरुको समाज निर्माण योगबाट सम्भव छ ।

म शारीरिक रुपमा स्वस्थ समाजको कल्पना गरिरँहदा योग यस्तो उपाय बन्यो जो शारीरिक मात्र नभै मानसिक स्वस्थताको लागि पनि आवाश्यक रहेछ । अझै भनौँ मानिसमा सकारात्मकता विकासका लागि योगा त बुटी रहेछ । 

बिरामी हुनुको कारण : ४० प्रतिशत मुख स्वास्थ्य र ५० प्रतिशत मानसिकता

चिकित्सक भएको ठाउँमा पुग्ने अवस्था एकदम कम आउनुपर्छ भन्ने मेरो मान्यता छ । मान्छेहरु बिरामी नै नभै बिरामी भै रहेका हुन्छन् । मुख स्वास्थ्य र मनोविज्ञान यस्ता दुई कुरा हुन् जसको बारेमा मात्र आफ्नो बसमा राख्न सक्ने हो भने मानिस जति बिरामी हुन्छन् त्यो ९० प्रतिशतले घट्छ । 

मानिस के खान्छन् र कसरी खान्छन् भन्ने बिषयले बिरामी हुने अवस्थाको ४० प्रतिशत निर्धारण गर्छ । अब मुख स्वास्थ्य भनेको खाना खाने मात्र भनेर पनि बुझ्नु हुन्न । मानिस कसरी बोल्छ र व्यवहार गर्दछ भन्ने कुरालाई पनि म मुख स्वास्थ्य अन्तरगत राख्दछु । कोही मानिस अरु कसैलाई गाली गरिरहेको छ सम्झनुहोस् त्यो मानिस बिरामी छ । 

अब कुरा गरौँ मनोविज्ञानको । हामीले कहिले काँही अस्पताल पुगेर निस्कँदै गरेको बिरामीले भनेको सुनेका छौँ, ‘चिकित्सकसँग भेट भए लगत्तै मेरो आधा रोग निको भयो ।’ यसबाट बुझ्न सक्छौँ आधा त उसको रोग नै हैन रहेछ । त्यो त मानसिकता मात्र रहेछ नि त । तर यो बिषयमा चिकित्सकको बोली व्यवहार अनि मानसिकता पनि पर्दछ । 

मेरो दिनचर्या

बिहान ३ बजे उठेछु । झण्डै एक घण्टा नित्यकर्ममा खर्च हुन्छ । यो समयमा ब्रस गर्ने, नुहाउने र धुप बाल्ने आदी पर्दछन् । अचम्म लाग्न सक्छ म धुप पनि बाल्छु भनेर । हो म धुप बाल्छु, धुप बाल्दै गर्दा म सबै मानिसहरु स्वस्थ होउन् भनेर माग्छु पनि । ४ बजे देखि ५ बजेसम्म म आनलाइनमा समाचारहरुको अध्ययन, मेलहरु चेक गर्ने तथा सामाजिक सञ्जालमा बिताउँछु । 

५ बजेदेखि ७ बजेसम्म योगा गर्छु । म एक्लै हैन धेरै छरछिमेकीहरु मेरोमा आईपुग्छन् योगा गर्न । हामी ठूलै समुह हुन्छौँ । मैले आफ्नो घरमा इन्द्र अन्नपूर्ण योग केन्द्र खोलेको छु जसमा म योग सिकाउँछु पनि । मेरो आफ्नो परिवारको सदस्यहरु पनि यसमा सहभागि हुने गर्दछन्, पुरै दुई घण्टा नहुन पनि सक्छन् तर पछिल्लो एक घण्टा उनीहरु पनि मसँगै योग गर्छन । 

योग गरे पश्चात दिनभरीको कार्ययोजना बनाएर केही समय आराम गर्छु र घरबाट निस्कन्छु । कहिलेकाँही सल्यक्रिया गर्नुपर्ने रहेछ भने कार्ययोजना मात्र बनाएर आराम नगरी पनि निस्कने गर्छु । ८ बजेदेखि ११ बजे बाहिरङ्ग बिभागमा बिरामी हेर्ने समय हो । तर म थोरै लचक छु त्यसैले बिरामीहरु धेरै कुराहरु जान्न चाहान्छन् त्यसैले अपबाद बाहेकका दिनमा बाह्र बज्नु सामान्य हुन्छ ।

त्यसपछिको समय कलेजमा बिताउने गर्दछु । तर पूर्ण रुपमा कलेजमा नै बस्छु भन्ने निश्चित भने हुँदैन । बिभिन्न अस्पतालहरुले मलाई सल्यक्रियामा जटिलता आएमा बोलाउने गर्छन् । त्यसका लागि पनि समय खर्च हुने गर्दछ । 

फुर्सद भए देखि बेलुका ७ बजेसम्म म दाँतको बाहिरंग सेवा हेर्छु । त्यहाँ पनि मेरो लचकताले गर्दा न्यूनतम ८ बज्ने गर्दछ । काम त करिब करिब सकिन्छ तर फर्कँदै गर्दा जति पनि सल्यक्रिया गरिएका बिरामी छन् तिनीहरुलाई भेट्दै घर फकिँदा न्यूनतम १० बजेको हुन्छ । म छिट्टै घर आइपुगेछु भनेको अपबादका दिनहरुमा म ९ बजे घर पुग्दछु । 

योग गर्नुपूर्व पनि राति १० बजे नै घर पुग्ने गर्थे । तर, त्यतिवेला मलाई खासै स्फूर्ती महशुस हुँदनथियो, थकित मुद्रामा हुन्थें ।  राती १० बजे पछि मलाई कसैको फोन उठाउनै मन लाग्दैनथ्यो । तर योगले मलाई परिवर्तन गराएको छ । म बिहान तीनबजेदेखि राति १० बजेसम्म उत्ति कै स्फूर्त रहन्छु । योगले मलाई सम्पूर्ण रुपमा शारीरिक र मानसिक रुपमा तन्दुरुस्त बनाएको छ । मस्त बनाएको छ । 

शनिबारको दिनमा केही फुर्सदमा हुन्छ यद्यपी खाली बस्ने मेरो बानी नभएकोले आफू बस्ने टोलमा केही सामाजिक काम गरेर बिताउने गर्दछु । ति बाहेक कहिले पाहुना आउने, कहिले पाहुना बनेर जानुपर्ने अवस्थाहरु सिर्जना भै रहन्छन् । 

योग के हो त ? 

सानो उमेर देखि बृद्ध उमेरसम्मका मानिसहरुको लागि सना तहदेखि माथिल्ला ओहदामा बस्ने मानिससम्म यदि स्वस्थ रहन चाहान्छन् भने एक उपाय योगा हो । उपचार गराएर मात्र मानिस स्वस्थ हुन सक्दैन । यदि कोही मानसिक तथा शारीरिक दुबै रुपमा यदि स्वस्थ हुन चाहान्छ भने योग आवाश्यक छ । समय छैन भन्ने प्रचलन हामी छ । हामी फजुलको समय बिताउन गाह्रो मान्दैनौँ तर योग गर्न समय छैन भन्न अफ्ठेरो मान्दैनौँ । 

योगले शरीर, मन र मष्तिस्क तीन वटा भागको समग्र विकास गर्न सहयोग गर्दछ । त्यति मात्र हैन, ती तिनै भागलाई कुनै पनि कामका लागि एकत्रित गराउन मद्दत गर्दछ । हामी एक काम गर्दै हुन्छौँ र अर्को काम सोच्दै हुन्छौँ या अर्को काम पनि सँगै गरिरहेका हुन्छौँ । 

खाना खाँदै गर्दा गफ गर्न, टिभी हेर्न या मोवाईलमा कुरा गर्न या मस्तिष्कले आफ्ना कार्य योजना बनाउने गरिरहेका हुन्छौँ । जसले गर्दा न खानाको प्रभाव तपाईँको शरीरमा पूर्ण हुन्छ न नै सोचेको काममा सफतला पाउन सकिन्छ । त्यसै शरीर, मन र मस्तिष्क तिनै भागलाई जोड्न योगले मद्दत गर्दछ जसले मानिसलाई सफलताको उच्चतम बिन्दुमा पुर्याउँछ ।

योगले स्वस्थ बनाउँछ, स्वस्थ मन र शरीर भएको मान्छे सफताको नजिक हुन्छ, जो सफल हुन्छ उ सम्बिृद्ध पनि हुन्छ । त्यसैले कोही सम्बिृद्धि खोजीरहेको छ भने पनि उसले योग गर्नु जरुरी हुन्छ ।

प्रस्तुति : शिब प्रसाद लामिछाने

Swastha Bema AD below news KDC Ad Below News Sooriya Diagnostic
हाम्रो डाक्टर एप (Google Playstore) (Apple Store) मा पनि उप्लब्ध छ । डाउनलोड गर्नुहोला।

प्रतिक्रियाहरु (1)

  • Upendra Pokharel on Sun, Mar 12 2017 08:16 PM

    Very Inspiring article to be healthy,wealthy and full of happiness. Thank you Dr saheb for encouragement & inspiration.


यसमा तपाइको मत


फेसबुकबाट तपाईको प्रतिक्रिया

Scroll to Top